เจาะลึกมะเร็งปอด เข้าใจอาการ สาเหตุ และวิธีป้องกันโรคร้ายที่ต้องรู้

มะเร็งปอด ถือเป็นหนึ่งในโรคมะเร็งที่มีอัตราการเสียชีวิตสูงที่สุดในโลก ซึ่งปัจจุบันในประเทศไทยพบโรคมะเร็งปอดในเพศชายสูงเป็นอันดับ 1 และเพศหญิงพบมากเป็นอันดับ 4 โดยในระยะแรกมักไม่แสดงอาการชัดเจน ทำให้หลายคนละเลยการตรวจเช็กสุขภาพอย่างสม่ำเสมอ หรือไม่เคยคิดจะตรวจมะเร็งปอดเลย ดังนั้นการทำความเข้าใจเกี่ยวกับมะเร็งที่ปอด จึงเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญในการเฝ้าระวังและป้องกันตนเองได้

วันนี้ SILKSPAN จะพามาเจาะลึกทุกเรื่องที่ควรรู้เกี่ยวกับมะเร็งปอด พร้อมวางแผนรับมือโรคมะเร็งปอดด้วยประกันมะเร็ง เพื่อให้คุณสามารถเตรียมความพร้อม และตรวจพบความผิดปกติได้ทันก่อนที่โรคร้ายจะลุกลามกันค่ะ

Key Takeaways

• สัญญาณเตือนที่ห้ามละเลย : มะเร็งปอดระยะแรกมักไม่แสดงอาการชัดเจน ให้สังเกตอาการไอเรื้อรัง เจ็บหน้าอก หรือเหนื่อยง่าย หากเริ่มไอเป็นเลือดหรือบวมตามใบหน้าและคอ มักเป็นสัญญาณของระยะลุกลาม
• ปัจจัยเสี่ยงมากกว่าแค่บุหรี่ : แม้บุหรี่จะเป็นสาเหตุหลักของการเกิดมะเร็งปอดถึง 80-90% แต่ภัยเงียบอย่างฝุ่น PM 2.5 ก๊าซเรดอนในบ้าน และพันธุกรรม ก็เป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้คนไม่สูบบุหรี่มีความเสี่ยงได้เช่นกัน
• การป้องกันและคัดกรอง : ควรเลิกบุหรี่ สวมหน้ากาก N95 เมื่อเผชิญมลพิษ และเน้นการตรวจสุขภาพเชิงลึก โดยเฉพาะผู้ที่มีอายุ 35 ปีขึ้นไปหรือกลุ่มเสี่ยงที่จะเกิดโรคมะเร็งปอด
• ทางเลือกการรักษาและหลักประกัน : ปัจจุบันมีนวัตกรรมการรักษามะเร็งปอดที่แม่นยำอย่างยามุ่งเป้า (Targeted Therapy) และภูมิคุ้มกันบำบัด การเตรียมความพร้อมด้วยประกันมะเร็งจึงช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายที่สูง และเพิ่มโอกาสเข้าถึงการรักษาที่ดีที่สุด

มะเร็งปอด คืออะไร?

มะเร็งปอด เกิดจากการเจริญเติบโตผิดปกติของเซลล์ในเนื้อเยื่อปอดหรือหลอดลม จนกลายเป็นก้อนเนื้องอกร้ายที่ลุกลามและแพร่กระจายไปยังอวัยวะอื่นได้ โดยแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลัก ได้แก่

• มะเร็งปอดชนิดเซลล์เล็ก (Small Cell Lung Cancer – SCLC) พบประมาณ 10-25% ของโรคมะเร็งปอดทั้งหมด ซึ่งมีการเจริญเติบโตและแพร่กระจายได้เร็ว ผู้ป่วยส่วนใหญ่มักมีประวัติสูบบุหรี่ มะเร็งที่ปอดชนิดนี้มักตอบสนองต่อเคมีบำบัดและรังสีได้ดี แต่โอกาสหายขาดน้อย

• มะเร็งปอดชนิดเซลล์ไม่เล็ก (Non-Small Cell Lung Cancer – NSCLC) พบมากที่สุด ประมาณ 75-90% ของโรคมะเร็งปอดทั้งหมด มักลุกลามช้ากว่า หากพบในมะเร็งปอดระยะแรกสามารถรักษาด้วยการผ่าตัด ยามุ่งเป้า หรือภูมิคุ้มกันบำบัด ซึ่งมีโอกาสหายขาด และผลการรักษาดีกว่าชนิดแรก แต่หากเข้าระยะแพร่กระจายจะเน้นการใช้ยาต้านโรคมะเร็งเป็นหลัก

มะเร็งปอด แต่ละชนิดมีกี่ระยะ?

หลายคนอาจยังไม่รู้ว่า มะเร็งปอดมีกี่ระยะ ซึ่งการแบ่งระยะมะเร็งปอดนั้น จะพิจารณาจากชนิดของเซลล์โรคมะเร็งปอดเป็นหลัก โดยแบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ ชนิดเซลล์เล็ก (SCLC) ที่มักแบ่งเป็น 2 ระยะหลัก และชนิดเซลล์ไม่เล็ก (NSCLC) ที่มี 4 ระยะ ดังนี้

ระยะมะเร็งปอด ชนิดเซลล์เล็ก

• ระยะจำกัด (Limited-Stage) เป็นระยะมะเร็งปอดที่พบมะเร็งอยู่เฉพาะปอดข้างเดียว และต่อมน้ำเหลืองใกล้เคียงเท่านั้น
• ระยะลุกลาม (Extensive-Stage) เป็นระยะมะเร็งปอดที่พบเชื้อมะเร็งกระจายออกทั่วปอดทั้งสองข้าง หรือออกจากปอดสู่อวัยวะอื่น ๆ ของร่างกาย

ระยะมะเร็งปอด ชนิดเซลล์ไม่เล็ก

• มะเร็งปอดระยะแรก ก้อนมะเร็งจะยังมีขนาดเล็กไม่เกิน 4 เซนติเมตร และจำกัดอยู่เฉพาะในเนื้อปอดเท่านั้น ยังไม่มีการแพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลือง
• มะเร็งปอด ระยะที่ 2 ก้อนมะเร็งอาจใหญ่ถึง 5-7 เซนติเมตร หรือเริ่มมีการแพร่กระจายไปยัง ต่อมน้ำเหลืองที่อยู่ในปอดข้างเดียวกัน
• มะเร็งปอด ระยะที่ 3 ก้อนมะเร็งมีขนาดใหญ่ขึ้น เป็นระยะมะเร็งที่ปอดแพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลืองบริเวณกลางอก หรือลามไปยังอวัยวะข้างเคียงในทรวงอก เช่น หลอดอาหาร หรือกะบังลม
• มะเร็งปอดระยะสุดท้าย เป็นระยะมะเร็งที่ปอดกระจายออกจากทรวงอกไปยังอวัยวะส่วนอื่น ๆ ของร่างกาย มักพบการแพร่กระจายไปที่ ปอดอีกข้าง, ตับ, กระดูก, สมอง หรือต่อมหมวกไต

มะเร็งปอด อาการที่ควรสังเกตมีอะไรบ้าง?

การสังเกตความเปลี่ยนแปลงของร่างกาย นับเป็นกุญแจสำคัญที่ช่วยให้เข้ารับการตรวจวินิจฉัยได้รวดเร็วยิ่งขึ้น ดังนั้นควรเข้าใจถึงอาการมะเร็งปอดที่อาจแสดงอาการต่าง ๆ ได้ดังนี้ 

1. อาการมะเร็งปอดระยะเริ่มต้น

• อาการไอเรื้อรังที่ไม่หายไปหรือแย่ลง อาจมีหรือไม่มีเสมหะก็ได้
• เจ็บหน้าอกเวลาหายใจ โดยเฉพาะขณะไอหรือหายใจเข้าลึก ๆ
• การติดเชื้อทางเดินหายใจบ่อยครั้ง เช่น หลอดลมอักเสบหรือโรคปอดอักเสบ
• อาการอ่อนเพลีย หรืออ่อนแรงโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน
• น้ำหนักลด หรือเกิดการเบื่ออาหารโดยไม่ทราบสาเหตุ

ในระยะนี้ อาการมะเร็งปอดจะไม่แสดงอาการรุนแรงจนสังเกตเห็นได้ชัด ซึ่งการเกิดอาการเหล่านี้ขึ้นอาจไม่ใช่อาการของโรคมะเร็งปอดเสมอไป แต่อาจเป็นอาการจากโรคอื่น ๆ ของปอดได้เช่นกัน

2. อาการมะเร็งปอดระยะลุกลาม

• ไอเรื้อรังปนเลือด หรือเรียกง่าย ๆ ว่าไอเป็นเลือด
• อาการเจ็บหน้าอกอย่างรุนแรง ซึ่งอาจลามไปยังไหล่หรือหลังได้
• อาการบวมที่ใบหน้า คอ หรือแขน เนื่องจากแรงกดทับของหลอดเลือด
• อาการปวดกระดูก ปวดศีรษะ หรืออาการทางระบบประสาท หากมะเร็งที่ปอดลุกลาม
• การติดเชื้อในปอดซ้ำหรือหายไม่สนิท

เมื่อมะเร็งปอดลุกลาม อาการต่าง ๆ จะชัดเจนขึ้น และอาจบ่งบอกได้ว่าโรคมะเร็งปอดได้แพร่กระจายไปยังเนื้อเยื่อใกล้เคียงหรือส่วนอื่น ๆ ของร่างกายแล้วนั่นเอง ซึ่งอาการเหล่านี้อาจไม่ใช่มะเร็งที่ปอดเช่นกัน 

หมายเหตุ : เนื้อหานี้มีไว้เพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลเท่านั้น ผู้ที่มีอาการดังกล่าวข้างต้น ควรได้รับการตรวจจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเพื่อหาสาเหตุอื่นด้วย

สาเหตุ ของการเกิดโรคมะเร็งปอด มีอะไรบ้าง?

สาเหตุมะเร็งปอดนั้นมีความซับซ้อน และไม่ได้เกิดจากการสูบบุหรี่เพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงปัจจัยอื่นด้วย การทำความเข้าใจปัจจัยเสี่ยงของมะเร็งที่ปอดที่หลากหลายดังต่อไปนี้ จึงเป็นหัวใจสำคัญในการประเมินความเสี่ยงและป้องกันตนเองอย่างตรงจุด

1. สาเหตุมะเร็งปอดที่ควบคุมได้

• การสูบบุหรี่ : บุหรี่ถือเป็นสาเหตุหลักในการเกิดโรคมะเร็งปอดมากที่สุด ประมาณ 80-90% ของผู้ป่วยมะเร็งที่ปอด รวมถึงบุหรี่ไฟฟ้า และการได้รับควันบุหรี่มือสองจากคนรอบข้างด้วย
• มลพิษทางอากาศ : โดยเฉพาะ ฝุ่น PM 2.5 ถือเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่ก่อให้เกิดโรคมะเร็งปอดในปัจจุบัน รวมถึงควันธูป ควันจากอาหาร และควันไอเสียรถยนต์ด้วย
• สารเคมีในที่ทำงาน : เกิดจากการทำงานที่ต้องสัมผัสกับสารก่อมะเร็งที่ปอดได้ เช่น แร่ใยหิน (Asbestos), สารหนู, นิกเกิล หรือโครเมียม
• ก๊าซเรดอน : เป็นก๊าซกัมมันตรังสีที่ไม่มีกลิ่น มักพบในอาคารหรือสิ่งก่อสร้าง ซึ่งมีหิน ดิน ทราย เจือปนแร่เรเดียม ซึ่งเป็นสาเหตุที่ก่อให้เกิดโรคมะเร็งปอดเป็นอันดับ 2 รองจากบุหรี่อีกด้วย

2. สาเหตุมะเร็งปอดที่ควบคุมไม่ได้

• พันธุกรรม และประวัติครอบครัว : หากมีประวัติเป็นมะเร็งปอดในครอบครัว อาจมีความเสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไป แม้ไม่ได้สูบบุหรี่ก็ตาม
• อายุที่มากขึ้น : ด้วยอายุที่มากขึ้นอาจทำให้เซลล์ในร่างกายมีการเสื่อมสภาพ และมีโอกาสกลายพันธุ์เป็นโรคมะเร็งได้มากขึ้นตามอายุ โดยมักพบมากในคนอายุ 50-60 ปีขึ้นไป
• ประวัติโรคปอดเดิม : คนที่เคยเป็นวัณโรคปอด หรือโรคถุงลมโป่งพอง จะมีเนื้อเยื่อปอดที่เสียหาย จนเกิดเป็นแผลเป็น ซึ่งบริเวณนี้มีความเสี่ยงที่จะเกิดเซลล์มะเร็งได้ง่ายขึ้น

วิธีป้องกันมะเร็งปอด และปฏิบัติตัวให้ห่างไกลจากโรคร้าย

แม้ในปัจจุบันเราจะเผชิญกับสาเหตุมะเร็งปอดที่ควบคุมได้ยาก แต่การดูแลปอดเพื่อลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคมะเร็งปอด สามารถเริ่มต้นได้จากการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมทำร้ายปอดที่อาจทำไปโดยไม่รู้ตัว ซึ่งการเลือกปฏิบัติตัวด้วยวิธีป้องกันมะเร็งปอดเบื้องต้น ที่นำมาแนะนำดังต่อไปนี้ นับเป็นเกราะป้องกันชั้นดีที่จะช่วยให้คุณห่างไกลจากโรคร้ายนี้ได้อย่างยั่งยืน

1. ลด ละ เลิก บุหรี่ทุกชนิด

แน่นอนว่าการสูบบุหรี่ ถือเป็นการสะสมสารพิษเข้าไปทำลายปอด การไม่สูบหรือเลิกบุหรี่ ช่วยลดความเสี่ยงการเกิดมะเร็งปอดได้เกิน 80-90% รวมถึงต้องเลี่ยงการรับควันบุหรี่มือสองจากคนรอบข้าง และควันบุหรี่มือสามที่เกาะตามเสื้อผ้าหรือเฟอร์นิเจอร์ด้วย

2. การป้องกันมลพิษทางอากาศ

ด้วยสถานการณ์ฝุ่น PM 2.5 ในปัจจุบันทำให้มีวันที่ค่าฝุ่นสูง ดังนั้นควรใส่หน้ากาก N95 เมื่อต้องออกไปข้างนอก และใช้เครื่องฟอกอากาศที่มีแผ่นกรอง HEPA ในบ้าน เพราะฝุ่นจิ๋วเหล่านี้สามารถเข้าไปทำลายเซลล์ปอดได้ลึกถึงระดับโมเลกุล จนเกิดเป็นโรคปอดอักเสบเรื้อรังถึงขั้นเป็นมะเร็งปอดได้

3. ใช้อุปกรณ์ป้องกันเมื่อทำงานในพื้นที่เสี่ยง สารเคมีก่อโรคมะเร็ง

หากอาชีพของคุณต้องคลุกคลีอยู่กับแร่ใยหิน, สารหนู, นิกเกิล หรือไอระเหยจากน้ำมันเครื่อง คุณต้องสวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ตามมาตรฐานอย่างเคร่งครัด อย่าประมาทแม้จะเป็นการสัมผัสเพียงเล็กน้อย เพราะมะเร็งปอด เกิดจากการสะสมสารเคมีในร่างกายเป็นเวลานานได้เช่นกัน

4. ตรวจเช็กสารเคมี และก๊าซเรดอนในที่พักอาศัย

ควรจัดบ้านให้มีการระบายอากาศที่ดี ไม่อับทึบ และระวังการใช้สารเคมีที่มีกลิ่นฉุนหรือควันธูปเป็นประจำในพื้นที่ปิด ถือเป็นวิธีป้องกันมะเร็งปอดที่ทำได้ง่าย ๆ เพื่อลดการสะสมของก๊าซเรดอน เพราะสารเคมีเหล่านี้ล้วนเป็นปัจจัยเสี่ยงในการเกิดมะเร็งปอด

5. เตรียมความพร้อมร่างกายอยู่เสมอ

• ตรวจร่างกาย : หมั่นตรวจสุขภาพประจำปี ยิ่งคนวัย 35+ ควรตรวจมะเร็งปอดคัดกรองแบบเฉพาะทาง ไม่ใช่แค่การตรวจพื้นฐาน ซึ่งผู้หญิงวัย 30 ปีขึ้นไปนั้น จำเป็นที่ต้องตรวจร่างกายแบบเฉพาะทางทุก ๆ ปีด้วย เพื่อการตรวจหาเชื้อของโรคมะเร็ง หรือตรวจคัดกรองเพื่อหามะเร็งปอดได้เช่นกัน
• ออกกำลังกาย : พื้นฐานของสุขภาพที่ดีนั้นเกิดจากการที่ร่างกายแข็งแรง ดังนั้นควรหันมาออกกำลังกาย และเลือกกินอาหารที่มีประโยชน์ต่อปอด เพื่อให้คุณห่างไกลจากมะเร็งปอด และมีสุขภาพที่ยั่งยืน

ทางเลือกในการรักษามะเร็งปอด

ปัจจุบันวิธีรักษามะเร็งปอดมีความก้าวหน้าอย่างมาก ทำให้มีทางเลือกที่หลากหลาย ซึ่งการรักษามะเร็งปอดขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายประการ เช่น อายุ ชนิด หรือระยะมะเร็งปอด และสุขภาพโดยทั่วไปของผู้ป่วย ซึ่งถือเป็นปัจจัยเบี้ยมะเร็งเช่นกัน หากสามารถตรวจมะเร็งปอดจนพบเชื้อได้เร็ว ก็มีโอกาสรักษาจนหายขาดได้ โดยแบ่งวิธีรักษามะเร็งปอดออกเป็น 5 วิธี ดังต่อไปนี้

1. การผ่าตัด (Surgery)

• การผ่าตัดเป็นทางเลือกหลักสำหรับผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ยังไม่มีการแพร่กระจาย เพราะสามารถหายขาดได้
• มีเป้าหมายเพื่อผ่าเอาก้อนมะเร็งที่ปอด และต่อมน้ำเหลืองที่ช่องอกออกให้หมด
• วิธีนี้ใช้ในการรักษามะเร็งปอดชนิดเซลล์ไม่เล็ก ในระยะที่ 1, 2 และ 3

2. การบำบัดด้วยรังสี (Radiotherapy)

• การรักษามะเร็งปอดด้วยรังสี เป็นทางเลือกหลักในการรักษาสำหรับผู้ป่วยมะเร็งปอดระยะลุกลาม
• เป็นการใช้พลังงานรังสีที่มีความเข้มข้นฉายไปยังตำแหน่งของเซลล์มะเร็งที่ปอดเพื่อทำลายกลุ่มก้อนเซลล์มะเร็งนั้น มักใช้ร่วมกับเคมีบำบัดในช่วงก่อนหรือหลังการผ่าตัด
• การฉายรังสีใช้เวลาไม่นานและไม่ทำให้เจ็บปวด แต่อาจทำให้เกิดผลข้างเคียงต่อผู้ป่วยมะเร็งปอดได้ เช่น กลืนลำบาก อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร ระคายเคืองผิวหนังบริเวณที่ฉายรังสี ,ผมร่วงในบางรายที่ฉายบริเวณสมอง เป็นต้น

3. การใช้ยาเคมีบำบัด (Chemotherapy)

• ยาเคมีบำบัด เป็นยาที่ออกฤทธิ์กำจัดและยับยั้งการเจริญเติบโตของมะเร็งที่ปอดโดยตรง
• มีเป้าหมายสำคัญคือ ยับยั้งเซลล์มะเร็งปอดที่แบ่งตัวเร็วและต่อเนื่อง ทำให้เซลล์ไม่สามารถแบ่งตัวต่อไปและตายในที่สุด
• โดยทั่วไปยาเคมีบำบัดที่ใช้กับมะเร็งปอด เป็นรูปแบบยาฉีดเข้าเส้นเลือด อาจมีผลข้างเคียงจากยา เช่น คลื่นไส้ อาเจียน อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร ผมร่วง เป็นแผลที่เยื่อบุในปาก ท้องร่วง ภูมิคุ้มกันร่างกายอ่อนแอลง เป็นต้น

4. การใช้ยามุ่งเป้าทำลายเซลล์มะเร็ง (Targeted Therapy)

• ยาแบบมุ่งเป้า เป็นยาที่ออกฤทธิ์จำเพาะกับเซลล์โรคมะเร็งเป็นหลัก และอาจมีผลกระทบต่อเซลล์ปกติเพียงเล็กน้อย
• ก่อนใช้ยามุ่งเป้าจำเป็นจะต้องมีการตรวจหาความผิดปกติของยีนมะเร็งปอดก่อน

5. การใช้ยาภูมิคุ้มกันบำบัด (Immunotherapy)

• เป็นยาที่ออกฤทธิ์โดยการกระตุ้นภูมิคุ้มกันของร่างกายให้กำจัดเซลล์มะเร็งปอดได้ดีขึ้น
• โดยทั่วไปมักมีผลข้างเคียงน้อย เป็นยาฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ อาจใช้เพียงลำพังหรือให้ร่วมกับยาตัวอื่น ๆ เช่น ยาเคมีบำบัด เป็นต้น

หมายเหตุ : เนื้อหานี้มีไว้เพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลเท่านั้น โปรดปรึกษาผู้เชี่ยวชาญหากต้องการคำแนะนำหรือการวินิจฉัยทางการแพทย์

บทสรุป วางแผนรับมือมะเร็งปอดด้วย “ประกันมะเร็ง” จาก SILKSPAN

ได้ทราบกันแล้วว่ามะเร็งปอดนั้นไม่ได้อยู่ไกลตัวเราอีกต่อไป อีกทั้งยังเป็นหนึ่งในโรคมะเร็งที่มีอัตราการเสียชีวิตสูงเป็นอันดับหนึ่งของโลก ดังนั้นการรับมือกับมะเร็งที่ปอดไม่ใช่เพียงแค่การดูแลร่างกาย แต่คือการเตรียมความพร้อมรอบด้าน เพื่อให้คุณก้าวผ่านโรคร้ายนี้ไปได้อย่างมั่นคง

ดังนั้นทาง SILKSPAN ขอแนะนำให้คุณวางแผนคุ้มครองสุขภาพด้วยการ  เช็กเบี้ยประกันมะเร็ง ล่วงหน้า พร้อมรับมือด้วยแผน ประกันโรคร้าย และ ประกันสุขภาพ ที่ออกแบบมาเพื่อรองรับค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ที่สูงขึ้นโดยเฉพาะ ซึ่งให้ความคุ้มครองทันทีเมื่อตรวจมะเร็งปอดแล้วพบเชื้อ ช่วยให้คุณเข้าถึงนวัตกรรมการรักษาที่ทันสมัยได้รวดเร็ว โดยไม่ต้องกังวลเรื่องเงินสำรอง พร้อมให้คุณวางแผนอนาคตได้อย่างอุ่นใจ และมีความมั่นคงทางการเงินในทุกสถานการณ์แน่นอน

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม

• Facebook : SILKSPAN 
• Instagram : silkspan 
• Line Official : @SILKSPAN
• X (twitter) : SILKSPAN 
• Youtube : SILKSPAN 
• TikTok : silkspan